از درختان پوسیده و خشک جنگل نیز مراقبت می شود

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، کامران پورمقدم، سخنگوی سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، اجرای طرح جنگلداری نوین را اقدامی قانونی و مبتنی بر ماده ۳۶ قانون برنامه هفتم پیشرفت خواند و تصریح کرد؛ این طرح  با رویکرد مدیریت پایدار جنگل و با هدف استفاده از ظرفیت‌های موجود برای حفظ، احیا و توسعه جنگل‌های هیرکانی اجرا می‌شود و حتی برداشت درختان خشکیده و افتاده نیز تنها زمانی انجام می‌شود که ماندن آنها در جنگل، به‌صورت تجمعی در یک محدوده خسارت زا باشد.

پورمقدم برنامه ریزی برای اجرای این طرح را مربوط به سال ۱۳۹۶ و اجرای طرح تنفس جنگل خواند و افزود: به دلایل مختلف اجرای عملی این طرح‌ها در سال‌های گذشته به تأخیر افتاد، اما با آغاز برنامه هفتم توسعه و در چهارچوب ماده ۳۶، اجرای جنگلداری نوین با استفاده از ظرفیت‌های موجود در حوزه‌های جنگلی کشور در دستورکار قرار گرفته است.

وی با تاکید بر اینکه "هدف از این طرح استفاده از این ظرفیت‌ها برای حفظ، احیا و توسعه جنگل‌های هیرکانی است" تاکید کرد: در این طرح خبری از برداشت چوب توسط پیمانکاران و فروش آن نیست و مجری طرح موظف است مجموعه‌ای از تعهدات حفاظتی و احیایی شامل مقابله با آفات، پیشگیری و اطفای حریق، تامین تجهیزات لازم برای مهار آتش مانند دمنده‌ها، آتش‌کوب ها، پهپادها، دوربین‌های کشف حریق و دوربین‌های دیدبلند را به طور کامل اجرا کند.

سخنگوی سازمان منابع طبیعی گفت: در این طرح فقط آن بخشی از درختانی که شکسته افتاده تجمعی هستند و در واقع تجمع این‌ها باعث می‌شود که در آینده احیانا بیش از ظرفیت لازم در اکوسیستم باشد و ممکن است برخی آفات سوسک‌های چوب خوار جذب اینها شوند و محلی برای تکثیر این نوع آفات شوند.

وی جمع آوری تنه درختان خشک شده را در جلوگیری از گسترش آتش سوزی موثر خواند و گفت: با وجود اینکه درختان شکسته و افتاده خود باعث آتش سوزی نمی‌شود، اما خاموش کردن آنها دشوار است، زیرا اغلب در داخل تنه این درختان حریق باقی می‌ماند و ممکن است با یک وزش باد به طور مجدد باعث شعله ور شدن حریق در جنگل‌ها شوند.

پورمقدم با تاکید بر اینکه طرح جنگلداری نوین کاملا با طرح‌های جنگلداری کلاسیک تفاوت دارد، افزود: در سال‌های گذشته و در طرح‌های جنگلداری سنتی کاشت گونه‌های صنوبر جهت بهره بردرای و در بخش‌هایی از جنگل‌های هیرکانی انجام شده بود، اما اکنون در لابه لای توده‌های سوزنی برگ، تجدید حیات طبیعی گونه‌های بومی اتفاق افتاده که باید به اینها کمک شود تا رشد کنند و به نفع گونه‌های جدید نیست که گونه‌های غیر بومی سوزنی برگ کاج برداشت شوند.

وی با بیان اینکه استمرار تولید چوب محور اصلی طرح‌های قبلی بود، اضافه کرد: در جنگلداری نوین رویکرد کاملا حفاظتی و احیایی است. در این مدل طرح در قالب یک حوزه آبخیز جنگلی و با حضور مدیر حوزه، ناظر فنی و ناظر حفاظتی اجرا می‌شود تا نظارت بر همه مراحل به صورت مستمر و دقیق انجام شود.

پورمقدم ادامه داد: در طرح‌های پیشین، جاده‌ها برای بهره برداری چوبی احداث می‌شدند و گونه‌ها نیز با هدف تولید چوب انتخاب می‌شدند؛ اما در طرح جدید هیچ‌گونه جاده‌سازی یا مسیر چوب‌کشی پیش‌بینی نشده و انتخاب گونه‌ها با هدف حفظ و توسعه جنگل نه تداوم تولید چوب انجام می‌شود.

معاون امور جنگل‌های سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور با تاکید بر اهمیت تنوع زیستی گفت: بخش عمده‌ای از درختان زیستگاهی، شکسته و افتاده که برای چرخه مواد غذایی و حفظ تنوع زیستی ضروری هستند، در جنگل باقی خواهند ماند و به آنها دست زده نمی‌شود.

وی افزود: درختان پراکنده و درختان خشک سرپا نیز در برنامه خروج از جنگل قرار ندارند و برای آنها هیچ برنامه‌ای پیش‌بینی نشده است و تنها بخش اندکی از درختان تجمعی و افتاده که امکان برنامه‌ریزی کارشناسی برای آنها وجود دارد، در دستور کار قرار گرفته‌اند.

پورمقدم صریح کرد: درختانی که پوسیده شده‌اند و بخشی از آنها از بین رفته یا در آستانه پوسیدگی قرار دارند، اساساً در برنامه ریزی ما جای نمی‌گیرند. همچنین درختان برش‌خورده و انباشته در حاشیه جاده‌ها که گا‌ها مشاهده می‌شود مربوط به صنوبر‌های زراعت چوب است و ارتباطی با درختان شکسته و افتاده جنگلی ندارند.

پورمقدم با تاکید بر اینکه به دیدگاه منتقدان و تشکل‌های مردم‌نهاد اهمیت داده می‌شود اظهار داشت: جلسات متعددی با گروه‌های مختلف اعم از تشکل‌ها و انجمن‌ها و نهاده‌های مردم نهاد برگزار شده و ما این آمادگی را داریم تا از حضور آنها در ابعاد نظارتی این طرح استفاده کنیم تا دغدغه‌ها و نگرانی‌ها به صورت عملی برطرف شود.

وی با اشاره به پیشرفت فاز نخست این طرح گفت: این طرح‌ها در ۲۸ حوزه آبخیز جنگلی به مساحت ۷۱۸ هزار هکتار اجرایی می‌شود که دستورالعمل حدود ۲۰ هزار هکتار آن تهیه شده و در پنج حوزه نیز بر اساس تبصره دو و در قالب زراعت چوب و گونه‌های پرورشی غیربومی مزایده برگزار و مجری طرح انتخاب شده است؛ هرچند قرارداد‌ها هنوز نهایی نشده‌اند.

معاون امور جنگل‌های سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور تصریح کرد: سایر سطوح طرح نیز پس از برگزاری جلسات اصلاحی و در صورت نیاز به اخذ راهکار‌های پیشنهادی به تدریج وارد مرحله اجرا خواهند شد.