پخش زنده
امروز: -
در نشست تخصصی شرکتهای دانشبنیان دارو، مسئولان بر ضرورت بازنگری در حکمرانی این صنعت برای تسهیل مسیر صادرات و حضور در بازارهای جهانی تأکید کردند.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، دومین نشست تخصصی توسعه صادرات با محوریت شرکتهای دارویی، با حضور مدیران و معاونین معاونت علمی و جمعی از فعالان صنعت دارو و سلامت، روز یکشنبه ۲۴ خرداد ۱۴۰۵ در محل سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی برگزار شد.
در این نشست، ظرفیتهای صادراتی شرکتهای دانشبنیان حوزه دارو، محصولات سلامتمحور و خدمات مرتبط، همچنین چالشها، موانع و فرصتهای توسعه حضور این شرکتها در بازارهای بینالمللی مورد بررسی و تبادل نظر قرار گرفت.
حسین روزبه، رئیس سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی، در این نشست با تأکید بر ضرورت شکلگیری تعاملات مؤثر بینالمللی برای شرکتهای دانشبنیان اظهار کرد: هدف از برگزاری این نشستها، ایجاد بستری برای بررسی نیازها، ظرفیتها و مسائل شرکتهای دانشبنیان در حوزه صادرات و حتی تأمین نیازهای وارداتی است تا بتوان بر اساس واقعیتهای موجود، برنامهریزی دقیقتری برای توسعه تعاملات خارجی انجام داد.
وی با اشاره به تجربیات پیشین سازمان در تعامل با شرکتهای فناور افزود: تلاش داریم مسائل، نقاط قوت و ضعف، اولویتها و نیازهای واقعی شرکتها را از زبان فعالان این حوزه بشنویم و متناسب با ظرفیتهای موجود، در مسیر توسعه صادرات و رفع برخی نیازهای بینالمللی آنان نقشآفرینی کنیم.
نگاه مسئلهمحور به جای پژوهشهای بایگانیشده
روزبه در ادامه با اشاره به برخی مسائل مطرحشده از سوی شرکتها اظهار کرد: بخشی از این موضوعات کاملاً قابل حل و تصمیمگیری است و حتی برخی از آنها از جنس مسائل سادهای هستند که میتوان با همفکری و تعامل برای رفع آنها اقدام کرد.
وی افزود: رویکرد ما این نیست که صرفاً مسائل را به دانشگاهها و مراکز پژوهشی ارجاع دهیم تا گزارشی تولید شود و در نهایت در قفسهها بایگانی شود. نگاه ما پیدا کردن بازیگران اصلی تعاملات بینالمللی در حوزه تولید دارو و ورود مستقیم به حل مسائل آنهاست.
دانشبنیانها موفقترین بخش زیستبوم فناوری کشور
رئیس سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی با تقدیر از عملکرد فعالان حوزه دارو و فناوری گفت: شما موفقترین بخش زیستبوم علم و فناوری کشور هستید و این موفقیت نشان میدهد که توانستهاید کار خود را بهدرستی انجام دهید.
وی تأکید کرد: موفق بودن شرکتهای دانشبنیان به معنای کاهش مسئولیت دولت نیست؛ بلکه هرچه مجموعهها توانمندتر باشند، وظیفه ما برای حمایت و تسهیل مسیر فعالیت آنها بیشتر خواهد بود.
برخی چالشها فراتر از اختیارات یک دستگاه است
روزبه با اشاره به برخی مسائل کلان اقتصادی اظهار کرد: موضوعاتی مانند تعهدات ارزی یا برخی تبعات ناشی از شرایط جنگی، مسائل ساختاری کشور هستند و نمیتوان با نادیده گرفتن واقعیتها درباره آنها وعده حل فوری داد.
او افزود: جنگ و رخدادهای پیشبینیناپذیر از جمله مواردی هستند که آثار گستردهای بر فعالیتهای اقتصادی و فناورانه بر جای میگذارند و باید در تحلیل مسائل این واقعیتها را در نظر گرفت.
تشکیل کمیته دائمی پیگیری مسائل صنعت دارو
رئیس سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی از برنامهریزی برای ایجاد یک سازوکار دائمی ارتباط با فعالان صنعت خبر داد و گفت: پیشنهاد تشکیل یک گروه کاری چابک و مستمر را عملیاتی خواهیم کرد تا هر دو یا سه هفته یکبار جلسات منظم برای بررسی مسائل برگزار شود.
روزبه تأکید کرد: مسائل مطرحشده باید در دو دسته اصلی تقسیم شوند؛ نخست موضوعات فوری که قابلیت تصمیمگیری و اقدام سریع دارند و دوم مسائل بنیادین که نیازمند همفکری، اصلاح رویهها و پیگیریهای بلندمدت هستند.
وی در تشریح این موضوع گفت: برخی مسائل تنها به اطلاعرسانی و شفافسازی نیاز دارند، اما برخی دیگر مانند اصلاح مقررات، تسهیل فعالیت شرکتهای دانشبنیان یا بازنگری در برخی سیاستهای اقتصادی، مستلزم گفتوگو و پیگیری مستمر هستند.
«صادرات دارو» حلقه مفقوده در ساختار حکمرانی کشور
مصطفی قانعی، دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیستی و سلولهای بنیادی معاونت علمی، در سخنانی با مرور روند تاریخی سیاستگذاری صنعت دارو در کشور، اظهار کرد: ساختار حکمرانی دارو در ایران از ابتدا بر پایه تأمین نیاز داخلی شکل گرفته و هیچگاه رویکرد اصلی آن توسعه صادرات و برونگرایی نبوده است.
وی با اشاره به شرایط سالهای ابتدایی پس از انقلاب و دوران جنگ تحمیلی افزود: در آن دوره، اولویت اصلی کشور تأمین داروی مورد نیاز مردم و کاهش وابستگی به خارج بود؛ از همینرو سیاستهای دارویی با محوریت تولید داخل و تأمین نیازهای داخلی طراحی شد و این رویکرد در سالهای بعد نیز ادامه یافت.
قانعی افزود: هرچند داخلیسازی در صنعت دارو دستاوردهای ارزشمندی به همراه داشته، اما طی سالهای گذشته کمتر شاهد تغییر راهبردها از تأمین صرف نیاز داخل به سمت توسعه صادرات بودهایم. به همین دلیل، باوجود رشد علمی و فناوری و تربیت نیروی انسانی متخصص، همچنان سهم صادرات دارویی کشور با ظرفیتهای موجود فاصله قابل توجهی دارد.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیستی و سلولهای بنیادی با اشاره به موانع موجود در مسیر صادرات دارو گفت: در بسیاری از کشورها، حتی کشورهای دوست و همسایه، موانع متعددی برای پذیرش محصولات دارویی ایران وجود داشته است. موضوعاتی همچون رتبهبندیهای بینالمللی، فرآیندهای تأیید کیفیت، محدودیتهای بانکی، انتقال پول، الزامات نظارتی و گمرکی، از جمله این چالشها بودهاند.
وی ادامه داد: در کنار این موارد، برخی مقررات داخلی نیز در مقاطع مختلف مانع توسعه صادرات شدهاند. همچنین رخدادهایی مانند همهگیری کرونا موجب تقویت نگاه تأمین حداکثری نیاز داخلی و کاهش توجه به صادرات شد.
قانعی تأکید کرد: واقعیت این است که صادرات دارو تاکنون به یک تصمیم جدی و فراگیر در سطح حکمرانی کشور تبدیل نشده است و بسیاری از موفقیتهای صادراتی شرکتها حاصل تلاشهای مستقل و شخصی خود آنها بوده است.
صادرات داروهای دانشبنیان در مسیر تغییر حکمرانی
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیستی و سلولهای بنیادی با بیان اینکه حل مسائل صادراتی صرفاً با رفع مشکلات اجرایی ممکن نیست، گفت: آنچه امروز بیش از هر چیز نیاز داریم، تغییر نگاه حکمرانی به حوزه دارو و فناوریهای سلامت است. تا زمانی که برونگرایی و صادرات به یک راهبرد ملی تبدیل نشود، نمیتوان انتظار جهش جدی در بازارهای بینالمللی داشت.
قانعی خاطرنشان کرد: امیدواریم سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی بتواند با ایفای نقش هماهنگکننده، موضوع صادرات دارو را به یک اولویت مشترک میان دستگاههای مختلف کشور تبدیل کند.
فعالیت ۶۰۰ شرکت دانشبنیان دارویی در زیستبوم فناوری کشور
در ادامه این نشست، تورج امرایی، معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان معاونت علمی، با اشاره به جایگاه صنعت داروسازی در زیستبوم فناوری کشور اظهار کرد: صنعت داروسازی یکی از پیشروترین صنایع کشور در بهرهگیری از ظرفیتهای قانون جهش تولید دانشبنیان، بهویژه ظرفیتهای ماده ۱۱ این قانون است.
وی افزود: در میان حدود ۱۱ هزار شرکت دانشبنیان کشور، نزدیک به ۶۰۰ شرکت در حوزه دارو و فرآوردههای پیشرفته تشخیص و درمان فعالیت میکنند که نشاندهنده ظرفیت بالای فناوری و نوآوری در این حوزه است.
رشد چهار برابری فناوریهای دانشبنیان دارویی
امرایی با اشاره به بازنگری فهرست کالاها و خدمات دانشبنیان گفت: در ویرایش نهم این فهرست که سال گذشته منتشر شد، تعداد ردیفهای فناوری حوزه دارو و فرآوردههای تشخیص و درمان از حدود ۹۵ مورد به ۳۹۰ مورد افزایش یافت که بیانگر رشد چشمگیر ظرفیتهای فناورانه در این صنعت است.
وی همچنین خاطرنشان کرد: در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۲۰۰ میلیارد تومان طرح مصوب در حوزه دارو از محل ظرفیتهای ماده ۱۱ قانون جهش تولید دانشبنیان مورد حمایت قرار گرفته که در مقایسه با سایر صنایع، رقم قابل توجهی محسوب میشود.
معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان با اشاره به برنامههای حمایتی معاونت علمی اظهار کرد: یکی از برنامههای کلیدی معاونت علمی، همافزایی تمامی ظرفیتهای حمایتی قانون جهش تولید دانشبنیان، صندوق نوآوری و شکوفایی و سایر نهادهای مرتبط برای توسعه محصولات راهبردی کشور است.
وی افزود: سال گذشته شورای راهبری فناوریها و تولیدات دانشبنیان با همکاری ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیستی و سلولهای بنیادی و وزارت بهداشت، ۶۰ قلم کالای راهبردی را شناسایی و معرفی کرد. شرکتهایی که در مسیر تولید این محصولات فعالیت کنند، میتوانند از مجموعهای از حمایتهای ویژه بهرهمند شوند.
«صادرات» شرط حضور در زنجیره جهانی فناوری سلامت
امرایی با تأکید بر اهمیت صادرات در توسعه فناوری گفت: تمرکز صرف بر تأمین نیاز داخلی، در بلندمدت میتواند فاصله صنعت دارویی کشور را با استانداردهای بینالمللی افزایش دهد و جایگاه ایران را در زنجیره جهانی تأمین و تولید محصولات سلامتمحور محدود کند.
وی درپایان خاطرنشان کرد: هدف از برگزاری این نشستها، دریافت پیشنهادهای فعالان صنعت، تبدیل آنها به راهکارهای اجرایی و پیگیری تصویب و اجرای سیاستهایی است که بتواند مسیر توسعه بازارهای بینالمللی شرکتهای دانشبنیان را هموار کند.
گفتنی است دومین نشست تخصصی توسعه صادرات در ادامه سلسله نشستهای تخصصی توسعه صادرات شرکتهای دانشبنیان برگزار شد و در این دوره، تمرکز ویژهای بر توانمندیها، ظرفیتها، چالشها و فرصتهای صادراتی شرکتهای فعال در حوزه دارو، فناوریهای سلامتمحور و محصولات پیشرفته تشخیص و درمان قرار داشت.