بسته بودن مرز پاکستان و افغانستان و تاثیر آن برمعیشت مرزنشینان

به گزارش سرویس بین الملل خبرگزاری صدا و سیما از اسلام آباد، ادامه بسته بودن گذرگاه‌های مرزی میان پاکستان و افغانستان، علاوه بر ایجاد اختلال در تجارت دوجانبه، معیشت صد‌ها هزار نفر از ساکنان مناطق مرزی را نیز با چالش‌های جدی مواجه کرده است.

بسیاری از مناطق واقع در مرز پاکستان و افغانستان به ویژه در امتداد خط دیورند، به تجارت مرزی، حمل و نقل کالا، ترانزیت، بازارچه‌های محلی و رفت و آمد‌های اقتصادی وابسته هستند.

فعالان اقتصادی می‌گویند با توقف فعالیت گذرگاه‌های اصلی، درآمد هزاران راننده، کارگر روزمزد، باربر، فروشنده، مکانیک، صاحبان انبارها، شرکت‌های حمل و نقل و کسب و کار‌های کوچک به شدت کاهش یافته است.

گذرگاه‌های مرزی میان پاکستان و افغانستان از اکتبر ۲۰۲۵ و پس از حملات هوایی پاکستان به اهدافی در داخل افغانستان و درگیری‌های متعاقب میان نیرو‌های پاکستانی و حکومت سرپرست افغانستان بسته شدند و از آن زمان تاکنون بازگشایی نشده‌اند.

کارشناسان معتقدند مناطق مرزی افغانستان و پاکستان بیش از سایر مناطق از این وضعیت آسیب دیده‌اند، زیرا بخش مهمی از اقتصاد محلی در این مناطق بر مبنای تجارت فرامرزی شکل گرفته است. به گفته فعالان اقتصادی، ادامه بسته بودن مرز‌ها موجب افزایش بیکاری، کاهش درآمد خانوار‌ها و رکود در بازار‌های محلی شده است.

در کنار مشکلات معیشتی، بخش تجارت نیز خسارت‌های سنگینی را متحمل شده است. مسئولان اتاق‌های بازرگانی پاکستان اعلام کرده‌اند که تنها در هفته‌های نخست پس از بسته شدن مرزها، تاجران دو کشور روزانه میلیون‌ها روپیه خسارت متحمل شده‌اند.

توقف کامیون‌های باری، افزایش هزینه‌های انبارداری، تأخیر در تحویل کالا‌ها و اختلال در زنجیره تأمین از جمله پیامد‌های این وضعیت عنوان شده است.

پیش از تشدید تنش‌ها، افغانستان و پاکستان ماهانه حدود ۲۰۰ میلیون دلار مبادلات تجاری داشتند. پاکستان سیمان، دارو، برنج، گوشت و محصولات مختلف را به افغانستان و کشور‌های آسیای مرکزی صادر می‌کرد و در مقابل میوه، سبزیجات، زغال‌سنگ و مواد معدنی از افغانستان وارد می‌شد.

همچنین افغانستان سالانه حدود ۸۰۰ میلیون دلار میوه، سبزیجات، زغال سنگ و سنگ‌های قیمتی صادر می‌کرد که بخش مهمی از این صادرات از مسیر پاکستان انجام می‌شد.

از سوی دیگر، نزدیک به نیمی از واردات افغانستان از طریق بندر کراچی وارد این کشور می‌شد و بسته شدن مسیر‌های ترانزیتی، هزینه‌های تجارت خارجی افغانستان را افزایش داده است.

فعالان اقتصادی هشدار می‌دهند در صورت تداوم وضعیت کنونی، نه تنها حجم تجارت میان کابل و اسلام‌آباد بیش از پیش کاهش خواهد یافت، بلکه معیشت حدود یک میلیون نفر که به طور مستقیم یا غیرمستقیم به تجارت و حمل و نقل مرزی وابسته هستند نیز با تهدید جدی مواجه خواهد شد.

به گفته کارشناسان، هرچه روند بسته بودن مرز‌ها طولانی‌تر شود، بازگرداندن سطح تجارت به شرایط پیشین دشوارتر خواهد شد و زیان‌های اقتصادی آن برای هر دو کشور افزایش خواهد یافت.